Misschien is het wel het mooiste nationale park van Nederland: de Waddenzee. Dit unieke natuurgebied is in 2009 uitgeroepen tot UNESCO Werelderfgoed. De natuur is hier ongeëvenaard, en het samenspel tussen land en water net zo goed. Bij het nationale park hoort niet alleen de zee, maar ook de Waddeneilanden en de Waddenkust van de provincies Groningen, Friesland en Noord-Holland.

Het gebied is eigenzinnig en haar bewoners net zo goed. Bovendien komt de Waddenzee twee maal per etmaal voor een groot gedeelte droog te liggen en wordt de bodem van de zee zichtbaar. Het weerbarstige karakter van dit gebied kun je op heel veel manieren beleven. We hebben de meest unieke voor je verzameld.

De Slufter op Texel. Foto: Richard Heerschap

1. Spotten in de enige buitendijkse vogelkijkhut van Nederland

In het noordoosten van het vogelrijke waddengebied is iets heel bijzonders te vinden. Je ziet namelijk overal vogelkijkhutten om ongestoord naar alle verschillende vogelsoorten te kijken, maar zoals de Kiekkaaste is er maar één. Deze vogelkijkhut staat namelijk – als enige van Nederland – buitendijks. Je komt er vanaf sluizencomplex Nieuw Statenzijl via het Marcelluspad.

De hut kijkt uit over de slikvelden van de Dollard richting Duitsland, waar regelmatig zeehonden te zien zijn. De vele vogelsoorten worden nog eens aangevuld met trekvogels die onderweg een stop maken. Bij slecht weer kan het bij de kijkhut wel flink spoken. Zeker bij harde wind is het beter je bezoekje uit te stellen.

2. Uitzicht vanaf het hoogste punt van Ameland

De Waddeneilanden zijn een geweldige bestemming voor een weekend of weekje weg. Als je naar Ameland gaat, is zeker het oosten prachtig. Het stralende witte zand, de oude hoge duinen en natte duinvalleien waar het zeewater vrij in- en uitstroomt.

Maar het letterlijke hoogtepunt is de Oerdblinkert. Het is best een klim de 24 meter hoogte zandduin op, maar dan heb je dan ook een fenomenaal uitzicht over zowel het eiland als de zee.

Droogvallen in de Waddenzee © Vincent Croce Reisschrijvers Media

3. Met een schip de Waddenzee op en daarna droogvallen

Wie houdt er nou niet van varen? Daarom is een boottocht over de Waddenzee perfect om het gebied te zien. Eén van de dingen die je vrijwel alleen in de Waddenzee kunt doen is droogvallen.

De boot met platte bodem vaart dan als het eb wordt op een zandbank en blijft liggen terwijl het water zich steeds verder terugtrekt. Grote delen van het wad vallen dan helemaal droog en je kunt wandelen op de bodem van de zee. Die dan ineens gewoon land lijkt.

Voordat het water weer stijgt ga je terug aan boord en wacht tot het schip bij de hogere waterstand los komt van de bodem. Je vaart terug naar de haven voor het einde aan dit avontuur.

4. Wilde natuur op Texel

Ook het grootse Waddeneiland van ons land heeft heel veel te bieden. Natuurliefhebbers moeten zeker naar natuurgebied de Slufter. De Slufter is een kweldergebied, wat wil zeggen dat het onderloopt bij hoog water. De mens heeft vaak geprobeerd om het gebied in te polderen, maar dat is evenzovele keren mislukt. Daarmee is de Slufter een heel bijzonder stukje natuur geworden, waar het getij een grote rol speelt.

Trouwens, Texel is een stuk dichterbij dan je denkt. Je reist snel met de trein of auto naar Den Helder waar je in slechts 20 minuten overvaart. Je kunt je auto gewoon in de haven laten staan en vanaf het treinstation kom je met de bus bij de veerboot. Een retourtje voor voetgangers kost slechts € 2,50. Als je niet al te ver weg woont, kun je dus gemakkelijk een dagje Texel doen! Al blijft een nachtje weg natuurlijk altijd leuker.

Uniek stukje natuur op Texel: de Slufter

5. Lopen over de bodem van de zee

We noemden al droogvallen, maar een enigszins vergelijkbaar avontuur dat je minimaal eens in je leven gedaan moet hebben is wadlopen. Wanneer het eb wordt en het zeewater steeds verder daalt, worden grote gedeeltes van de Waddenzee zichtbaar.

Voor de mooiste (en veiligste!) tochten ga je op pad met een gids, die je meeneemt in alle geheimen van de Waddenzee. Je kiest zelf of je een korte en gemakkelijke wandeling doet, of kiest voor een zware uitdaging. Misschien loop je wel helemaal van de vaste wal naar een Waddeneiland? Hoewel de meeste mensen wadlopen associëren met de zomer, hoeft dat niet. Het kan ook in de winter!

6. Leer het leven van vissers kennen en ga met ze mee

In een gebied met zoveel water is de visserij altijd erg belangrijk geweest. Als je daar meer over wilt weten, dan is het natuurlijk het leukst om het niet alleen te zien en horen, maar juist zelf te beleven. Dat doe je als je vanuit Den Oever meevaart met een vissersboot.

De vissers kennen elke stroom, iedere zandbank en elke beweging in het water en kunnen je laten zien wat er boven en onder water leeft. Gaandeweg komen er steeds meer sterke verhalen boven tijdens dit bijzondere avontuur.

Terpen en wierden. Foto: Ellen van den Doel

7. Bekijk de terpen en wierden

De zee geeft en de zee neemt. De visserij is in het Waddengebied dan wel altijd groot geweest en heeft veel gebracht. Maar aan de andere kant voerde de mens hier doorlopend een strijd tegen het water. Daarom bouwden de mensen in Groningen en Friesland hun huizen en later hele dorpen op kunstmatige heuvels, die ze respectievelijk wierden en terpen noemden.

Dit verdedigingsmechanisme stamt uit de tijd dat dijken nog niet bestonden. Tegenwoordig zie je nog steeds duidelijk hoe de mens de omgeving naar haar hand zette. Vaak zijn het prachtige historische dorpen met mooie kerken die al van verre zijn te zien.

8. Genieten van de nacht op één van de donkerste plekken van Nederland

Dark Sky Park Lauwersmeer wordt ’s nachts nog écht donker. Daarom is dit een geweldige plek om sterren te kijken. Nergens anders in Nederland is de duisternis zo donker en de stilte zo stil. Maak bijvoorbeeld een wandeling met een boswachter en ga op zoek naar de dieren die juist in het donker actief worden.

Of blijf juist op dezelfde plek en zie de oplichtende sterren aan de hemel voorbij trekken. Wist je dat je als je heel veel geluk hebt, hier zelfs het Noorderlicht kan zien?


De Melkweg bij Lauwersoog. Foto:Peter Tulner

9. Leer meer over de oorlogshistorie van het Waddengebied

Tot slot nog een heel andere manier om het Waddengebied te leren kennen. Veel plekken langs de Waddenkust werden door de eeuwen heen als zeer strategisch gezien. Alleen al bij Den Helder zie je veel verschillende verdedigingswerken, van forten uit de tijd van Napoleon tot bunkers uit de tweede wereldoorlog. Een heel bijzonder stukje geschiedenis waarmee je het Waddengebied vanuit heel ander perspectief bekijkt.

Nog niet genoeg van de Waddenzee? Lees en bekijk hier nog veel meer.

Hoofdfoto: Vincent Croce